FATF-lijsten zetten crypto opnieuw onder harde landenrisicodruk
DNB zet landenrisico weer vol op tafel. Voor banken, betaalinstellingen en crypto-aanbieders wordt de vraag scherper waar geld vandaan komt, waar het heen gaat en via welke landen het loopt.
De nieuwe FATF-lijsten raken dus niet alleen compliance-afdelingen. Ze raken klantacceptatie, transactiemonitoring, walletanalyse en fiat-onramps.
De belangrijkste feiten op een rij:
- Zwarte lijst: Iran, Noord-Korea en Myanmar blijven zware risicolanden.
- Grijze lijst: FATF houdt landen met tekortkomingen onder verhoogde monitoring.
- Crypto-impact: CASPs moeten landenrisico meenemen bij klanten, walletstromen en betaalroutes.
DNB wijst op nieuwe FATF-lijsten
DNB meldde op 23 juni dat FATF haar grijze en zwarte lijsten heeft bijgewerkt. De toezichthouder schrijft dat financiële instellingen deze lijsten moeten meenemen in hun AML/CFT-maatregelen.
FATF publiceert zulke lijsten drie keer per jaar. Ze gaan over landen met tekortkomingen in de aanpak van witwassen en terrorismefinanciering.
De zwarte lijst heet officieel High-Risk Jurisdictions subject to a Call for Action. De grijze lijst heet Jurisdictions under Increased Monitoring.
Dat klinkt technisch. In de praktijk bepaalt het hoe scherp instellingen klanten, landen en routes moeten beoordelen.
Iran, Noord-Korea en Myanmar blijven zwaar
Op de zwarte lijst staan Iran, Noord-Korea en Myanmar. FATF vraagt bij zulke landen om verscherpt cliëntonderzoek en in zware gevallen tegenmaatregelen.
DNB en het ministerie van Financiën wijzen bij Iran op extra maatregelen. Denk aan meer informatie vooraf over doel en aard van transacties, extra monitoring en onderzoek naar verdachte patronen.
Daar noemt DNB ook virtual asset transactions. Crypto zit dus expliciet in het maatregelenpakket.
Voor CASPs is dat geen bijzin. Het betekent dat walletstromen met Iran-risico veel zwaarder moeten worden bekeken.
Grijze lijst vraagt geen automatische blokkade
De grijze lijst werkt anders. Landen daarop hebben tekortkomingen, maar hebben zich verbonden aan verbetering.
FATF moedigt leden aan om de specifieke omstandigheden van deze landen mee te nemen in AML/CFT-risicoanalyses.
Dat is belangrijk. Een grijze vermelding betekent niet dat elke klant of transactie direct fout is.
Het betekent wel dat instellingen beter moeten vastleggen waarom zij iets accepteren, beperken of weigeren.
De actuele FATF-lijst is veranderd
Volgens de actuele FATF-pagina van 19 juni staan onder meer Angola, Bolivia, Bosnië en Herzegovina, Bulgarije, Kameroen, Ivoorkust, Congo, Haïti, Irak, Kenia, Koeweit, Laos, Libanon, Monaco, Nepal, Papoea-Nieuw-Guinea, Zuid-Soedan, Syrië, Venezuela, Vietnam, de Britse Maagdeneilanden en Jemen onder verhoogde monitoring.
Dat laat meteen zien waarom instellingen lijsten niet handmatig één keer per jaar moeten bijwerken.
Landen komen erbij. Landen verdwijnen. En elke wijziging kan impact hebben op klantprofielen, betaalroutes en risicoscores.
Rusland komt via EU-route erbij
Naast FATF speelt ook de EU-lijst van hoog-risico derde landen. De Europese Commissie noemt Rusland sinds 29 januari 2026 als hoog-risico derde land.
DNB verwijst ook naar die EU-toevoeging bij haar FATF-waarschuwingspagina.
Dat maakt de compliancekaart breder dan alleen FATF. Europese instellingen moeten ook EU-specifieke landenrisico’s meenemen.
Voor crypto-aanbieders met internationale klanten is dat een extra laag bovenop wallet- en sanctiescreening.
Crypto voelt dit in de operatie
Voor CASPs zit de impact niet alleen bij een klantpaspoort. Het gaat ook om herkomst van funds, tegenpartijen, walletclusters en betaalroutes.
Een klant kan in Nederland wonen, maar funds kunnen via een exchange, mixer of fiatpartner lopen met blootstelling aan een risicoland.
Daarom wordt simpele naamcontrole te dun. De route van waarde moet ook worden begrepen.
Dat geldt net zo goed voor banken en betaalinstellingen die crypto-gerelateerde klanten bedienen.
Geen mechanische uitsluiting
De fout zou zijn om landenrisico als automatische afwijzing te gebruiken. FATF en DNB vragen om risicogebaseerde maatregelen.
Dat vraagt meer werk. Klantprofiel, transactiegedrag, tegenpartij, herkomst van vermogen en doel van de relatie moeten samen worden bekeken.
Voor crypto is die nuance nodig. Anders verandert compliance in blind de-risken.
Dat kan legitieme gebruikers raken en alsnog slechte routes missen.
Landenrisico wordt crypto-risico
De nieuwe FATF-lijsten maken één punt helder. Crypto-compliance is geen apart eiland.
Wallets, banken, betaalinstellingen en internationale geldstromen lopen door elkaar. Landenrisico zit dus in de hele keten.
Voor crypto-aanbieders wordt de lat hoger. Niet alleen weten wie de klant is, maar ook waar waarde vandaan komt en welke landen onderweg zichtbaar worden.
DNB geeft daarmee geen exotische waarschuwing. Het geeft een praktische boodschap voor elke partij die digitale activa met fiat en internationale stromen verbindt.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
