De echte concurrent van bitcoin-miners is niet een andere miner, maar AI

De oude logica van bitcoin-miners was simpel. Goedkope stroom. Sterke machines. Hoger hashrate-aandeel. Die wereld is niet weg. Maar het is niet meer de hele wedstrijd.

De echte concurrent van de miner staat nu steeds vaker niet in een andere mininghal, maar in een AI-datacenter. De IEA schreef in april dat de stroomvraag van datacenters in 2025 met 17% steeg, dat AI-gerichte datacenters met 50% groeiden en dat het totale datacenterverbruik kan oplopen van 485 TWh in 2025 naar ongeveer 950 TWh in 2030. Tegelijk ging de capex van de grootste techbedrijven al boven $400 miljard in 2025, met nog eens 75% verwachte groei in 2026. Dat zijn geen futuristische projecties meer. Dat is een gevecht om fysieke capaciteit.

De energiesector praat daar inmiddels opvallend open over. NERC gaf op 4 mei 2026 een Level 3 Alert uit over “computational loads” en schreef daarin dat de risico’s komen van bestaande en nieuwe zware compute-loads die op het bulk power system inwerken. De voorbeelden die NERC zelf noemt zijn glashelder: artificial intelligence training, cryptocurrency mining en traditional data center uses.

Dat is de belangrijkste zin van het hele verhaal. Niet omdat AI en bitcoin-mining hetzelfde businessmodel hebben. Dat hebben ze niet. Maar omdat ze voor het stroomnet op dezelfde schaarse dingen jagen: grote vermogensblokken, snelle aansluiting, voorspelbare levering en technisch beheersbare belasting. NERC waarschuwde bovendien dat veel partijen nog niet genoeg processen of methoden hadden om die risico’s goed te beheersen.

Dus ja, de markt ziet het inmiddels scherper dan een deel van de politiek. AI en mining concurreren om dezelfde fysieke basislaag.

De bedrijven zelf handelen daar ook naar. Hut 8 tekende op 6 mei voor de eerste fase van zijn Beacon Point-campus in Texas: een 15-jarige lease, 352 MW IT-capaciteit en een base-term contract value van $9,8 miljard. Als alle verlengingen worden gebruikt, loopt de mogelijke waarde op tot $25,1 miljard. Het contract is bovendien opgezet als een triple-net lease. Dat klinkt niet als klassieke bitcoin-volatiliteit. Dat klinkt als infrastructuurverkoop aan een zware afnemer.

TeraWulf meldde vandaag voor het eerste kwartaal van 2026 $34 miljoen omzet, waarvan $21 miljoen uit HPC lease revenue kwam. Het bedrijf had per eind maart 60 MW operationele HPC-capaciteit voor Core42 bij Lake Mariner en zei zelf dat het model steeds meer moet draaien op “recurring, contracted revenue” in plaats van op de oude volatiliteit van bitcoin-mining.

Ook Riot schuift die kant op. In januari kondigde het bedrijf zijn eerste grote datacenterlease met AMD aan: 25 MW, een initiële looptijd van 10 jaar en circa $311 miljoen aan contractomzet, met uitbreidingsrechten die het totaal op 200 MW kunnen brengen. In de kwartaalupdate van eind april meldde Riot bovendien dat AMD al een optie voor nog eens 25 MW had gelicht, waardoor de gecontracteerde capaciteit naar 50 MW steeg.

Dat activistische beleggers daar bovenop springen, is logisch.

Reuters meldde in februari dat Starboard Value Riot onder druk zette om sneller AI-datacenterdeals te sluiten. In die brief zei Starboard dat AI- en HPC-bedrijven zich juist tot cryptominers wenden omdat die snelle toegang hebben tot grote blokken stroomcapaciteit. Reuters schreef ook dat Starboard de twee belangrijkste Riot-sites samen op ongeveer 1,7 gigawatt aan beschikbare stroom voor AI-datacentergebruik zette.

Dat is de echte draai. Niet: miners hebben toevallig een AI-verhaal erbij. Wel: miners bezitten assets waar hyperscalers, cloudpartijen en modelbouwers wanhopig naar zoeken.

Daarmee verandert ook het waarderingsverhaal. De oude lens was vooral: hoeveel bitcoin produceer je, tegen welke kosten, bij welke difficulty, na welke halving?

De nieuwe lens wordt steeds vaker: hoeveel levert een site op per megawatt, hoe lang staat die capaciteit vast, hoe kredietwaardig is de huurder en hoe voorspelbaar zijn de cashflows?

Dat is deels een gevolgtrekking, maar wel een heel redelijke. Hut 8 verkoopt lange AI-capaciteit met een miljardencontract. TeraWulf benadrukt terugkerende lease-inkomsten. Riot wordt door een activistische aandeelhouder juist richting dat model geduwd. Samen laten die voorbeelden zien dat de markt miners steeds minder als pure crypto-exposure leest en steeds meer als energie- en infrastructuurbedrijven met optionele AI-upside.

En AI heeft hier een groot voordeel. Niet alleen omdat de vraag enorm is, maar ook omdat het kapitaalmarkttechnisch mooier oogt: langere contracten, betere tegenpartijen, stabielere inkomsten en minder directe blootstelling aan bitcoinprijs, network difficulty en halvingcycli. Die laatste vergelijking is een analyse, maar sluit direct aan op de manier waarop TeraWulf en Hut 8 hun nieuwe business juist als gecontracteerde infrastructuur framen.

Voor Europa is dat geen ver verhaal. Netbeheer Nederland schreef in april dat netcongestie een structurele uitdaging is en pleitte voor drie dingen: versnel de bouw van energie-infrastructuur, stimuleer het beter benutten van het elektriciteitsnet en maak werk van een integraal energiesysteem. In dezelfde inbreng staat ook dat netbeheerders sneller bouwen dan ooit, maar dat het tempo nog steeds onvoldoende is om de groeiende vraag bij te houden.

Dat betekent dat elk verhaal over digitale infrastructuur uiteindelijk ook hier een verhaal over voorrang op fysieke capaciteit wordt. Woningbouw wil ruimte. Industrie wil ruimte. Laadinfra wil ruimte. Datacenters willen ruimte. En elke nieuwe compute-golf, of die nu AI of crypto heet, loopt uiteindelijk tegen hetzelfde plafond aan: netaansluiting en vermogensruimte.

Daarom wordt de titel bitcoin-miner eigenlijk te smal. De relevante bedrijven van de volgende cyclus zijn niet alleen partijen die blocks produceren. Het zijn partijen die stroom kunnen vastleggen, sites kunnen ontwikkelen, koeling en bouw kunnen organiseren, vergunningen door het systeem krijgen en flexibel kunnen schakelen tussen mining, hosting en HPC.

Riot zegt expliciet zijn Rockdale-site van 700 MW te willen ombouwen voor datacentertenantgebruik. TeraWulf bouwt verder aan een HPC-pijplijn in New York, Kentucky, Maryland en daarbuiten. Hut 8 praat al in gigawattcampussen.

Wie alleen naar hashrate kijkt, kijkt dus achteruit. Wie naar stroomtoegang kijkt, ziet waar de nieuwe machtsbasis ligt.

Bitcoin-miners concurreren in 2026 niet meer primair met elkaar. Ze concurreren met een rijkere, politiek populairdere en contractueel aantrekkelijkere buurman: AI.

De winnaar van de volgende fase is daarom niet automatisch degene met de meeste machines. Het is eerder degene die het snelst begreep dat de echte schaarste niet meer alleen in bitcoin zit, maar in megawatts.