Bitcoin is woensdag van ongeveer $87.363 naar $83.960 gezakt. Dat is een terugval van bijna 4%, terwijl miljarden dollars aan openstaande hefboomposities uit de derivatenmarkt verdwenen.
De beschikbare data wijzen niet naar één mysterieuze whale. Het sterkste spoor loopt via de Verenigde Staten: stevige economische cijfers en nieuwe opmerkingen van de Federal Reserve maakten de rentevooruitzichten minder vriendelijk. Daarna begon leverage uit de markt te lopen.
Amerikaanse economie blijkt opvallend sterk
De eerste klap kwam vanuit de macrohoek.
De Amerikaanse flash Composite PMI van S&P Global steeg in september van 56,0 naar 58,4. Daarmee groeide de bedrijvigheid volgens de onderzoekers in het hoogste tempo in ruim vijf jaar. Tegelijk liep de prijsdruk opnieuw op.
De
officiële S&P Global-publicatie schetst daarmee een lastige combinatie voor financiële markten: sterke groei, maar ook hardnekkige inflatiedruk.
Een PMI boven 50 wijst op groei. Een stand van 58,4 betekent dus dat Amerikaanse bedrijven bepaald niet richting een snelle economische afkoeling wijzen.
Dat klinkt positief.
Voor handelaren die hopen op lagere rentes is het minder prettig.
Fed-bestuurder Barr zet rente opnieuw op tafel
Fed-gouverneur Michael Barr maakte dat probleem enkele uren later explicieter.
Barr zei woensdag dat de Amerikaanse economische groei sterk blijft, de arbeidsmarkt solide is en de inflatie nog altijd boven de doelstelling van 2% ligt.
Volgens zijn basisscenario zijn verdere beleidsaanpassingen waarschijnlijk nodig om de inflatie tijdig terug naar de doelstelling te krijgen. Barr steunde de renteverhoging van de Federal Reserve van vorige week.
De Fed-bestuurder kondigde daarmee geen gegarandeerde volgende verhoging aan.
Maar zijn boodschap is duidelijk genoeg: de centrale bank ziet momenteel minder reden om snel richting ruim monetair beleid te bewegen.
Voor
Bitcoin is een sterke economie niet automatisch goed nieuws wanneer diezelfde kracht de rente langer hoog kan houden.
Hogere dollarentes maken obligaties en andere rentedragende beleggingen aantrekkelijker. Geld wordt tegelijkertijd duurder.
Dat kan de vraag naar activa met meer risico drukken.
Daarna verdwijnt $3,3 miljard aan open interest
De derivatenmarkt laat vervolgens zien hoe de beweging groter werd.
In een eerdere CoinGlass-meting stond
BTC rond $85.888. Het totale open interest in Bitcoin-derivaten bedroeg toen ongeveer $60,89 miljard.
Later noteerde Bitcoin rond $83.960 en was het open interest gedaald naar ongeveer $57,59 miljard. CoinGlass toont daarbij een 24-uurs futuresvolume van ruim $84 miljard.
Dat betekent dat tussen beide intradaymetingen ongeveer $3,3 miljard aan open interest verdween.
Een daling van ruim 5%.
Open interest meet hoeveel futures- en andere derivatenposities nog openstaan. Wanneer zowel de
koers als het open interest hard daalt, wijst dat erop dat handelaren posities sluiten of uit de markt worden gedrukt.
Dat past bij deleveraging.
Liquidaties schieten tegelijk omhoog
Ook de liquidaties liepen snel op.
Bij de eerdere momentopname stond ongeveer $61,5 miljoen aan Bitcoin-futuresliquidaties over 24 uur geregistreerd.
Later was dat bedrag opgelopen naar ongeveer $161,5 miljoen. De actuele CoinGlass-data bevestigen een niveau van circa $161,5 miljoen.
Dat maakt liquidaties waarschijnlijker als versneller dan als eerste oorzaak.
De verkoop begint, hefboomposities komen onder druk en handelsplatformen sluiten posities waarvan onvoldoende onderpand overblijft. Dat levert extra gedwongen koop- of verkooporders op.
Bij een dalende markt kunnen vooral geliquideerde longposities extra verkoopdruk veroorzaken.
Zo kan een macrobeweging razendsnel veranderen in een cryptospecifieke kettingreactie.
ETF-beleggers waren juist stevige kopers
Een populair alternatief verhaal houdt minder goed stand.
De laatst volledig afgeronde cijfers voor Amerikaanse spot-Bitcoin-
ETF's wijzen niet op een institutionele vlucht uit BTC.
Farside registreerde op 21 september $999 miljoen netto-instroom. Een dag later kwam daar nog eens $714,7 miljoen bij.
Samen stroomde in twee handelsdagen ongeveer $1,71 miljard naar de fondsen.
Voor 23 september waren tijdens de
analyse nog geen afzonderlijke fondsdata ingevuld. De weergegeven nul kan daardoor niet als definitieve daguitstroom of instroom worden gelezen.
Dat is een belangrijk detail.
De laatste complete ETF-data geven geen steun aan het verhaal dat institutionele ETF-beleggers de huidige daling hebben veroorzaakt.
On-chainbeeld was eerder op de dag nog positief
Ook vanuit de blockchain verscheen vooraf geen duidelijke capitulatie.
CryptoQuant noteerde eerder woensdag een Bitcoin-prijs rond $87.363. De Bull/Bear Indicator stond daarbij op +0,27, tegenover -0,01 een week eerder.
De samengestelde on-chainmetingen kwalificeerden volgens CryptoQuant op dat moment nog als een bull regime.
Dat betekent niet dat whales niets hebben verkocht.
Het betekent vooral dat er geen duidelijke brede on-chainverslechtering zichtbaar was die de volledige koersbeweging overtuigend verklaart.
Ook ontbreekt vooralsnog een verifieerbare uitzonderlijk grote transactie waarmee één specifieke whale als veroorzaker kan worden aangewezen.
Sterke economie wordt slecht nieuws voor Bitcoin
Daarmee ontstaat een vrij duidelijke volgorde.
Eerst kwamen Amerikaanse cijfers die sterkere groei én hogere prijsdruk lieten zien.
Daarna zei Barr dat verdere aanpassingen van het Fed-beleid waarschijnlijk nodig zijn.
Vervolgens zakte Bitcoin verder en verdween miljarden aan open interest uit de derivatenmarkt. Liquidaties liepen daarbij snel op.
ETF-data en het eerdere on-chainbeeld wijzen juist niet op een voorafgaande brede vlucht uit Bitcoin.
Dat maakt macro-herprijzing gevolgd door leverage-afbouw momenteel de best onderbouwde verklaring.
Niet iedere verkooporder kan daarmee worden verklaard. Financiële markten laten zelden één nette oorzaak achter.
Maar de derivatendata laten wel zien waar het pijn deed nadat BTC eenmaal begon te vallen.
Bitcoin hoeft geen mysterieuze whale nodig te hebben om 4% te verliezen. Soms is een minder vriendelijke renteverwachting genoeg om de eerste steen om te duwen — en doet de hefboommarkt de rest.