EU-toezichthouders zetten AI en cyberrisico’s centraal voor 2027
AI-modellen, grote technologieleveranciers en tokenisatie schuiven in 2027 dichter tegen het Europese financiële toezicht aan. EBA, EIOPA en ESMA willen tegelijk harder testen hoe banken, verzekeraars en andere financiële partijen digitale verstoringen opvangen.
Daarmee verschuift DORA verder van invoering naar dagelijks toezicht. Voor crypto is vooral opvallend dat de toezichthouders meer vragen zien over smart contracts en tokenisatie, zonder vergelijkbare stijging van nieuwe crypto-uitgiftes.
De drie autoriteiten legden hun plannen op 13 oktober vast in het gezamenlijke werkprogramma voor 2027. AI, digitale weerbaarheid en technologische vernieuwing behoren tot de gezamenlijke prioriteiten.
DORA gaat een volgende toezichtsfase in
DORA geldt sinds 17 januari 2025. De verordening stelt regels voor ICT-risico's, incidentmeldingen, testen en afhankelijkheid van externe technologieleveranciers.
In 2027 willen de toezichthouders hun lijst met kritieke ICT-dienstverleners actualiseren. Ook volgen risicoanalyses, onderzoeken en de opvolging van mogelijke aanbevelingen uit 2026.
Die leveranciers zijn belangrijk omdat veel financiële ondernemingen dezelfde cloud-, data- en softwaresystemen gebruiken.
Een storing bij één grote externe partij kan daardoor meerdere banken, handelsplatforms of verzekeraars tegelijk raken. DORA probeert juist dat geconcentreerde risico beter zichtbaar en beheersbaar te maken.
Grote cyberincidenten krijgen een jaarlijks rapport
De agenda gaat verder dan controle van afzonderlijke leveranciers.
EBA, EIOPA en ESMA willen gegevens over grote ICT-incidenten blijven verzamelen. Daaruit moet in 2027 ook een jaarlijks rapport voortkomen.
Daarnaast komen meer tests binnen het Europese raamwerk voor grote, systeemwijde cyberincidenten. De toezichthouders willen oefenen hoe verschillende autoriteiten gezamenlijk reageren wanneer een digitale storing meerdere delen van de financiële sector raakt.
Het werkprogramma noemt daarbij expliciet oefeningen, verbindingstests en uitbreiding van de gezamenlijke responscapaciteit.
AI wordt onderdeel van dezelfde risicovraag
De toezichthouders behandelen AI niet als een los technologieproject.
Binnen het European Forum for Innovation Facilitators willen zij ervaringen delen met AI-toepassingen en nieuwe experimenteeromgevingen onder de AI Act.
Voor 2027 krijgt AI samen met tokenisatie een afzonderlijk thematisch onderdeel. Daarin moeten toepassingen, kansen en risico's worden beschreven.
De toezichthouders willen ook horen van bedrijven en consumentenorganisaties. Dat materiaal moet nationale toezichthouders helpen om vergelijkbare toepassingen op een meer consistente manier te beoordelen.
Toezichthouders zien opvallende verschuiving rond tokenisatie
Voor de cryptosector staat een interessante observatie in het programma.
De Europese innovatiehubs kregen in 2026 meer vragen over smart contracts, distributed ledger technology en tokenisatie. Tegelijk zagen de toezichthouders geen vergelijkbare stijging van nieuwe crypto-uitgiftes en aanbiedingen.
Volgens de drie autoriteiten kan dat wijzen op een verschuiving richting tokenisatie. Zij willen die mogelijkheid in 2027 verder onderzoeken.
Dat is nog geen conclusie dat financiële instellingen massaal activa naar blockchains verplaatsen.
Het laat wel zien waar toezichthouders hun aandacht op richten: minder op alleen nieuwe tokens en meer op bestaande financiële producten die met blockchaintechniek worden uitgegeven of verwerkt.
Voor cryptobedrijven is DORA al meer dan een toekomstplan
Gereguleerde cryptodienstverleners hoeven niet tot 2027 te wachten.
ESMA stelt dat crypto-asset service providers die onder MiCA zijn toegelaten ook onder DORA vallen. Dienstverleners die alleen nog onder bepaalde nationale overgangsregels werken, kunnen daarbij anders worden behandeld.
ESMA startte in juli bovendien al een gezamenlijke toezichtactie rond digitale weerbaarheid bij cryptobewaring.
Daarbij kijken nationale toezichthouders onder meer naar sleutelbeheer, transactiek controles, incidentdetectie, smart-contractrisico's en afhankelijkheid van externe partijen. Die controle loopt van de tweede helft van 2026 tot in 2027.
Voor exchanges en custodians wordt digitale weerbaarheid daarmee geen los IT-dossier. Het raakt rechtstreeks aan hun vergunning en de manier waarop zij cryptotegoeden beheren.
Geavanceerde AI stond al vóór deze agenda op de radar
Ook bij AI begint het toezicht niet op 1 januari.
EBA, EIOPA en ESMA riepen financiële instellingen op 31 juli al op om cyberrisico's van geavanceerde AI-modellen in hun bestaande bestuur en risicobeheer onder te brengen.
De autoriteiten wezen daarbij op preventie, detectie en beheersing van digitale dreigingen.
Ook risico's bij kritieke externe ICT-partijen kwamen daarbij terug. De nieuwe agenda bouwt dus voort op toezicht dat al loopt.
Het werkprogramma maakt niet ineens een nieuwe AI-regel
Daar ligt ook een belangrijke juridische grens.
Een jaarlijks werkprogramma beschrijft wat toezichthouders willen onderzoeken, testen en publiceren. Het schept niet op zichzelf één nieuwe algemene AI-verplichting voor iedere financiële onderneming.
Nieuwe technische normen of andere bindende regels vragen hun eigen juridische basis en procedure.
Dat maakt de agenda toch relevant. Bedrijven kunnen eruit aflezen welke zwakke plekken toezichthouders waarschijnlijk vaker zullen onderzoeken.
Voor 2027 zijn die signalen duidelijk: externe technologiepartijen, cyberincidenten, AI-gebruik en tokenisatie krijgen meer aandacht.
Europa kijkt niet alleen naar wat AI kan
De lijn van de drie toezichthouders wordt daarmee steeds concreter.
Een bank kan een uitstekend AI-model hebben en toch kwetsbaar zijn wanneer zijn externe leverancier uitvalt. Een cryptobewaarder kan sterke software hebben en toch falen bij sleutelbeheer of incidentrespons.
Precies daar komen DORA en AI-toezicht bij elkaar.
De Europese autoriteiten vragen niet alleen welke nieuwe techniek een financiële onderneming gebruikt. Ze willen steeds vaker weten wat er gebeurt wanneer die techniek faalt.
Voor AI en tokenisatie wordt 2027 daarom minder een jaar van beloften en meer een jaar van bewijs.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
