Opinie: een cryptoproject moet zijn uitgang ontwerpen vóór zijn lancering
Blast wordt afgebouwd en vraagt gebruikers hun bezittingen terug te brengen naar Ethereum. Dat is meer dan het einde van een cryptoproject. Het legt een ontwerpfout bloot die de sector te vaak accepteert: de ingang krijgt alle aandacht, de uitgang komt later.
Dat moet anders.
Een cryptoproject dat geld van gebruikers ontvangt, hoort vóór de lancering te weten hoe die gebruikers hun bezit terugkrijgen wanneer het team stopt. Niet alleen via een mooie website zolang alles werkt, maar ook wanneer financiering verdwijnt, ontwikkelaars vertrekken en ondersteuning wordt uitgezet.
Blast laat zien hoeveel er achter één exit zit
Op zijn officiële bridgepagina meldt Blast dat het wordt afgebouwd. Gebruikers worden gevraagd hun bezittingen zo snel mogelijk terug naar Ethereum te brengen.
Dat klinkt eenvoudig.
De eigen documentatie laat zien dat het dat niet is.
Voor een gewone wallet loopt de route anders dan voor een smartcontractwallet zoals Safe. Die laatste kan niet simpelweg dezelfde bridgewebsite gebruiken.
Ook het bezit maakt verschil. USDB komt op Ethereum terug als DAI. WETH moet eerst worden omgezet naar ETH. Voor verschillende stappen is bovendien ETH nodig om transactiekosten te betalen.
De withdrawal-handleiding van Blast beschrijft daarom niet één exit, maar meerdere routes.
Precies daarin zit de les.
Wie verschillende wallets en tokens ondersteunt wanneer geld binnenkomt, moet die verschillen ook oplossen wanneer geld eruit moet.
Een exit is geen supportpagina
Te veel cryptoprojecten behandelen afwikkeling alsof goede documentatie voldoende is.
Dat is te weinig.
Een contractadres, GitHub-repository en handleiding bewijzen nog niet dat een normale gebruiker zijn vermogen daadwerkelijk kan terughalen wanneer de gebruikelijke interface wegvalt.
De exit moet daarom onderdeel zijn van het product zelf.
De relevante vraag is niet: staat ergens beschreven hoe het theoretisch werkt?
De vraag is: kan iemand buiten het team de volledige route vandaag reproduceren?
Als het antwoord nee is, blijft er afhankelijkheid bestaan die tijdens de verkoop van het product misschien nauwelijks zichtbaar was.
Decentralisatie wordt pas interessant wanneer het team wegvalt
Dat raakt aan een bredere belofte van blockchain.
Een systeem hoort niet alleen sterk te zijn zolang de oorspronkelijke makers gemotiveerd, gefinancierd en bereikbaar zijn. Juist het moment waarop die partij verdwijnt, laat zien hoeveel zelfstandigheid gebruikers werkelijk hebben.
De Ethereum-documentatie over optimistic rollups beschrijft waarom openbare transactiedata daarbij belangrijk is.
Wanneer een operator stopt, kunnen andere partijen beschikbare gegevens gebruiken om de toestand van een rollup opnieuw op te bouwen. Gebruikers kunnen zulke gegevens ook gebruiken om eigendom te bewijzen en activa terug te halen.
Technisch is dat krachtig.
Praktisch werkt het alleen wanneer de benodigde software, gegevens en kennis werkelijk beschikbaar blijven.
Open data zonder uitvoerbare software is geen volwaardige uitgang. Open software die alleen de oorspronkelijke ontwikkelaars begrijpen evenmin.
Zet de website uit en probeer je geld terug te halen
Daarom zou ieder consumentenproject vóór lancering een simpele afscheidstest moeten uitvoeren.
Zet de normale website uit. Verwijder de helpdesk uit de oefening. Laat iemand die niet voor het project werkt proberen geld terug te halen.
Niet met interne kennis. Niet via een privékanaal met de ontwikkelaars. Gewoon met wat publiek beschikbaar is.
Daar moet blijken of gewone wallets werken, of smartcontractwallets werken en of ondersteunde tokens veilig terug kunnen.
Blast laat zien waarom dat onderscheid telt.
De handleiding voor ETH uit smart contracts bevat specifieke contractaanroepen, ontvangercontroles en aparte stappen op Blast en Ethereum. Blast adviseert zelfs om de volledige route eerst met een klein bedrag te testen.
Dat is goede documentatie.
De volgende stap is zorgen dat zo'n proces ook bruikbaar blijft wanneer Blast zelf niet langer de partij is die iedereen erdoorheen loodst.
Teams hoeven niet eeuwig servers te betalen
Het sterkste tegenargument is terecht.
Een open protocol kan niet betekenen dat de oorspronkelijke ontwikkelaars eeuwig personeel, servers en klantenservice moeten financieren. Een project dat economisch niet meer werkt, moet kunnen stoppen.
Daar ben ik het mee eens.
Maar stoppen en gebruikers afhankelijk achterlaten zijn twee verschillende dingen.
Een degelijk exitplan verlangt geen eeuwige subsidie. Het verlangt dat noodzakelijke software beschikbaar is, afhankelijkheden openbaar zijn en derde partijen het proces kunnen overnemen.
Ook de kosten daarvan horen bij het ontwerp vóór lancering.
Wie geld reserveert voor audits, marketing, liquiditeitsprogramma's en groei, kan ook rekening houden met de kosten van een ordelijke afbouw.
Dat is geen luxe. Het hoort bij verantwoord productontwerp.
Zelfbewaring moet ook bij het afscheid bestaan
Crypto gebruikt graag het argument dat gebruikers uiteindelijk zelf controle over hun bezit hebben.
Die claim verdient een zware test.
Zelfbewaring betekent weinig wanneer een gebruiker bij het stoppen van een netwerk alsnog volledig afhankelijk blijkt van één frontend, één bedrijf of één groep ontwikkelaars.
Bij Ethereum en rollups daarboven bestaat juist de mogelijkheid om delen van die afhankelijkheid technisch te verminderen.
Daarom moeten teams vooraf in kaart brengen welke stappen nog van henzelf afhangen.
Welke software moet blijven bestaan? Welke data moet beschikbaar zijn? Kan een derde partij de interface vervangen? Kunnen contracten zonder toestemming van het team worden aangeroepen? Wat gebeurt er met afwijkende wallets en tokens?
Dat zijn geen vragen voor de laatste maand van een project.
Ze horen bij de eerste architectuurbespreking.
Stoppen moet een ontworpen toestand zijn
Blast verdient krediet voor het publiceren van concrete withdrawal-routes. Gebruikers krijgen procedures voor verschillende soorten bezit en accounts.
Maar de grotere norm moet verder gaan.
Een cryptoproject hoort vóór zijn lancering te bewijzen dat de uitgang werkt zonder blijvende hulp van hetzelfde team dat de ingang bouwde.
Dat maakt een mislukking niet onmogelijk. Het maakt de gevolgen voor gebruikers wel beter beheersbaar.
De sector test software op hacks, fouten en piekbelasting. Voeg daar één test aan toe: wat gebeurt er wanneer het bedrijf achter het product morgen ophoudt te bestaan?
Als gebruikers dan nog zelfstandig bij hun bezit kunnen, heeft decentralisatie praktische waarde.
De ingang wordt gebouwd terwijl iedereen enthousiast is. De uitgang moet klaarstaan vóór dat enthousiasme verdwijnt.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
