Stablecoin-uitgevers bevroren $6,4 miljard, maar 77% mist openbare reden
Stablecoin-uitgevers hebben sinds 2016 voor ongeveer $6,4 miljard aan tokens op onderzochte blockchains bevroren. Voor 77% van die waarde kon databedrijf Bitquery geen openbare verklaring vinden.
Dat betekent niet dat 77% zonder reden is geblokkeerd. Het legt wel een machtsverdeling bloot die bij stablecoins vaak onderbelicht blijft: ook met de privésleutel van je eigen wallet kan een uitgever de overdraagbaarheid van bepaalde tokens beperken.
Tether vertegenwoordigt 97% van bevroren waarde
Bitquery publiceerde zijn onderzoek op 18 oktober.
De onderzoekers bekeken tien jaar aan on-chain gegevens en kwamen uit op ongeveer $6,4 miljard aan freezes door stablecoin-uitgevers.
Tether vertegenwoordigt daarvan volgens Bitquery 97% van de waarde.
USDT op TRON alleen zou goed zijn voor 64% van het totale bedrag dat uitgevers blokkeerden.
Dat betekent niet dat 97% van alle geblokkeerde wallets van Tether was.
Gemeten naar het aantal freezes komt het aandeel van Tether volgens Bitquery uit op 69%. Een klein aantal zeer grote adressen trekt het bedrag dus sterk omhoog.
De $6,4 miljard is geen actuele pot met vastgezet geld
Het hoofdcijfer vraagt meteen een belangrijke correctie.
Bitquery telt de waarde van een wallet op het moment waarop de freeze plaatsvond.
Het gaat daarmee om een historische optelsom sinds 2016.
Sommige blokkades zijn later opgeheven. Andere tokens zijn vernietigd of op een andere manier verder verwerkt.
Volgens het onderzoek werd 11% van de onderzochte freezes later teruggedraaid.
Voor USDT op Ethereum en TRON meldt Bitquery dat ongeveer 67% van de destijds bevroren waarde nog steeds geblokkeerd is, 22% later werd vernietigd en ongeveer 12% weer werd vrijgegeven.
Die percentages maken duidelijk waarom $6,4 miljard niet kan worden gelezen als het bedrag dat vandaag nog volledig vaststaat.
Ook de dekking van het onderzoek is niet volledig
Bitquery noemt zijn eigen grenzen expliciet.
De telling van uitgevers omvat Ethereum, TRON, Base, Arbitrum, Optimism en Polygon.
USDT op andere blockchains valt buiten die berekening. Ook freezes op Solana zijn niet meegenomen.
Daarbovenop zegt Bitquery dat Tether en andere partijen nog ongeveer $676 miljoen aan blokkades hebben gerapporteerd die het bedrijf niet rechtstreeks in zijn dataset kon meten.
Het onderzoek probeert dus een brede telling te maken, maar claimt niet iedere historische freeze op iedere blockchain te bevatten.
Voor 77% vond Bitquery geen publieke aanleiding
De meest gevoelige uitkomst zit niet in het totaalbedrag, maar in de reden achter de ingrepen.
Bitquery vergeleek bevroren adressen met Amerikaanse OFAC-sanctielijsten, gepubliceerde politie- en rechtszaken en eigen adreslabels.
Voor 77% van de bevroren dollars vond het bedrijf geen openbare reden.
Dat percentage geldt voor de waarde, niet voor het aantal individuele gebruikers of wallets.
Ook zegt het niets over wat de uitgever intern wist.
Een politieonderzoek kan bijvoorbeeld nog niet openbaar zijn. Een gerechtelijk bevel kan buiten de blockchain worden afgehandeld. Een uitgever kan daarnaast beschikken over informatie die niet in openbare adreslabels voorkomt.
“Geen openbare reden gevonden” is daarom iets anders dan “zonder geldige reden bevroren”.
Sancties verklaren volgens Bitquery ongeveer 9%
Bitquery kon een kleiner deel wel aan publiek bekende gebeurtenissen koppelen.
Ongeveer 9% van de bevroren waarde houdt volgens het onderzoek verband met Amerikaanse sancties.
Daaronder vallen zowel adressen die op het moment van de freeze al op de OFAC-lijst stonden als adressen die kort daarna werden toegevoegd.
De onderzoekers zien bovendien dat Tether sinds 2024 veel sneller reageert op zulke vermeldingen.
Bij 76% van de onderzochte Tether-freezes van gesanctioneerde adressen vanaf 2024 volgde de blokkade binnen zeven dagen na plaatsing op de lijst.
Dat laat zien dat sommige freezes vrij nauwkeurig aan een openbare gebeurtenis zijn te koppelen.
Bij het grootste deel van het bedrag ontbreekt die zichtbare koppeling.
Een eigen wallet voorkomt deze vorm van controle niet
Daarmee komt het onderzoek bij een belangrijke eigenschap van stablecoins.
Wie tokens in een eigen wallet bewaart, controleert normaal zelf de private key.
Daarmee bepaalt de gebruiker wie namens dat adres transacties kan ondertekenen.
Maar USDT en andere gecentraliseerd uitgegeven stablecoins hebben daarnaast regels in hun smart contracts waarmee adressen kunnen worden geblokkeerd.
De gebruiker kan dan nog steeds de juiste private key bezitten.
De token zelf weigert alleen de overdracht vanaf het geblokkeerde adres.
Self-custody lost dus één machtsvraag op: wie kan namens mij tekenen?
Ze lost niet automatisch de tweede op: kan de uitgever mijn token nog overdraagbaar maken of juist blokkeren?
Tether reserveert die bevoegdheid expliciet
Tether beschrijft deze mogelijkheid ook in zijn eigen juridische voorwaarden.
Het bedrijf stelt daarin dat het toegang tot diensten kan opschorten en Tether-tokens kan bevriezen wanneer de wet dat vereist.
De voorwaarden geven Tether daarnaast ruimte om in te grijpen wanneer het bedrijf zelf bepaalt dat dit verstandig is, bijvoorbeeld bij vermoedelijke overtreding van regels of onaanvaardbaar juridisch risico.
Ook blacklisting van adressen en confiscatie worden onder bepaalde omstandigheden genoemd.
Dat betekent niet dat iedere on-chain freeze automatisch onder dezelfde juridische reden valt.
Het maakt wel duidelijk dat de mogelijkheid om tokens te blokkeren geen verborgen technische fout is.
Ze hoort bij het ontwerp en de voorwaarden van het product.
Een freeze is ook niet hetzelfde als definitief verlies
Een geblokkeerde stablecoin kan niet zonder meer vanaf het getroffen adres worden verstuurd.
Maar daarmee staat nog niet vast wat er uiteindelijk met die waarde gebeurt.
Bitquery zag verschillende eindpunten.
Sommige adressen werden later van de blokkadelijst gehaald.
Bij andere balances vernietigde Tether de tokens.
Het onderzoek zag daarnaast gevallen waarin Tether rond datzelfde moment vanuit zijn treasury exact dezelfde hoeveelheid USDT opnieuw uitgaf.
Bitquery noemt dat sterke on-chain aanwijzingen, maar merkt terecht op dat de blockchain zelf niet bewijst welke juridische of administratieve koppeling tussen zo'n vernietiging en nieuwe uitgifte bestaat.
Een freeze, confiscatie en terugbetaling aan slachtoffers zijn dus geen synoniemen.
Bevroren adressen kunnen zelfs nog tokens ontvangen
Nog een vreemde eigenschap: een geblokkeerd USDT-adres kan volgens Bitquery nog steeds nieuwe tokens ontvangen.
Het kan ze alleen niet meer versturen.
Daardoor arriveerde volgens de onderzoekers na freezes nog ongeveer $330 miljoen aan USDT op reeds geblokkeerde adressen.
Meer dan de helft daarvan zat ten tijde van de meting nog vast.
Dat laat zien waarom alleen naar het oorspronkelijke bedrag op het moment van blokkeren kijken niet het hele financiële gevolg beschrijft.
Een wallet kan na de ingreep verder gevuld worden door partijen die niet weten dat het adres op een blacklist staat.
Bij hacks kan dezelfde macht juist slachtoffers helpen
De bevriezingsfunctie heeft ook een andere kant.
Bitquery vond meerdere gevallen waarin Tether en Circle stablecoins kort na grote hacks blokkeerden.
Bij de KuCoin-, Poly Network- en Multichain-zaken werd volgens het onderzoek gezamenlijk ongeveer $119 miljoen aan stablecoins binnen ongeveer een dag vastgezet.
Wanneer gestolen tokens nog op een herkenbaar adres staan, kan snelle blokkering voorkomen dat ze verder verdwijnen.
Daar ligt precies de spanning.
Dezelfde centrale knop die gestolen vermogen kan stilzetten, kan ook een gewone houder raken zonder dat voor buitenstaanders onmiddellijk zichtbaar is waarom.
De techniek verandert niet met het doel waarvoor zij wordt gebruikt.
Stablecoins zijn daarmee anders dan Bitcoin
Bij Bitcoin bestaat zo'n centrale uitgeversknop niet.
Een bedrijf kan niet simpelweg één Bitcoin-adres op protocolniveau op een blacklist zetten en daarmee voorkomen dat de eigenaar zijn BTC uitgeeft.
Stablecoins werken anders omdat de uitgever via het tokencontract bevoegdheden kan behouden.
Ze bewegen wel over een blockchain, maar erven daardoor niet automatisch alle eigenschappen van het onderliggende netwerk.
Een USDT-transactie op Ethereum gebruikt Ethereum voor afwikkeling.
Dat betekent niet dat USDT dezelfde regels rond overdraagbaarheid heeft als ETH.
De 77% zegt vooral iets over zichtbaarheid
Daar zit uiteindelijk de sterkste uitkomst van Bitquery's onderzoek.
Niet dat bijna vier vijfde van de freezes onterecht zou zijn. Dat toont de dataset niet aan.
Wel dat voor het grootste deel van de gemeten dollarwaarde geen publieke uitleg kon worden gekoppeld aan de ingreep.
Voor gebruikers betekent dat dat technische transparantie en bestuurlijke transparantie twee verschillende zaken zijn.
Op de blockchain is vaak precies te zien dát een adres is geblokkeerd.
Waarom dat gebeurde, kan buiten de blockchain blijven.
En juist bij stablecoins is dat verschil belangrijk: zelf de sleutel bezitten betekent controle over de handtekening, maar niet noodzakelijk volledige controle over de token die ermee wordt beheerd.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
