Duitsland AI-compute

Duitsland vreest tekort aan AI-rekenkracht en wil datacenters verdubbelen

Europa28 aug , 13:37
Duitsland dreigt tegen een harde grens van de AI-race aan te lopen: te weinig rekenkracht.
Digitaliseringsminister Karsten Wildberger waarschuwde donderdag dat de beschikbare capaciteit krap begint te worden. Berlijn wil daarom de totale datacentercapaciteit richting 2030 minstens verdubbelen.
Voor AI en high-performance computing ligt het doel nog hoger.
Die rekenkracht moet minstens vier keer zo groot worden.

Wildberger: rekenkracht begint schaars te worden

“De realiteit is dat onze computecapaciteit begint op te raken”, zei Wildberger op 27 augustus tegen Bloomberg Television.
Zijn punt gaat verder dan een tekort aan GPU’s.
AI-bedrijven hebben naast chips ook stroom, ruimte, koeling en snelle verbindingen nodig. Juist daar ontstaan steeds vaker fysieke grenzen.
Duitsland probeert daar sneller op te reageren.
De regering nam op 18 maart haar eerste nationale strategie voor datacenters aan.
Het doel: veel meer capaciteit vóórdat AI-vraag verder versnelt.

Van ongeveer 3 naar meer dan 6 gigawatt

Duitsland telt volgens het ministerie meer dan 2.000 datacenters.
Samen vertegenwoordigen die ongeveer 3 gigawatt aan capaciteit.
Wildberger wil dat richting 2030 opvoeren naar meer dan 6 gigawatt.
Voor AI en high-performance computing moet de beschikbare rekenkracht minstens verviervoudigen.
Dat zijn geen losse ambities uit een interview.
Ze staan in het officiële Duitse regeringsplan.

Chips alleen lossen het probleem niet op

De AI-race wordt vaak teruggebracht tot Nvidia, AMD en hun nieuwste processors.
Maar een rack vol GPU’s doet niets zonder elektriciteit.
Ook geheugen, CPU’s, netwerkapparatuur, koeling en glasvezel moeten beschikbaar zijn.
Daar komt een lastigere factor bovenop: aansluiting op het elektriciteitsnet.
Een nieuw datacenter kan technisch klaar zijn, maar alsnog maanden of jaren wachten voordat voldoende stroom beschikbaar is.
Daarom wil Duitsland ook vergunningen en netaansluitingen versnellen.

Duitsland wil aanvragen zonder echte bouwplannen eruit filteren

De regering kijkt daarbij niet alleen naar méér aanvragen.
Ze wil ook voorkomen dat speculatieve projecten plekken in de wachtrij blokkeren.
Wildberger zei eerder in de Bondsdag dat aanvragen zonder serieuze bouwintentie naar achteren moeten.
Projecten die daadwerkelijk gebouwd kunnen worden, zouden daardoor sneller toegang tot stroom moeten krijgen.
Dat klinkt administratief.
Voor AI-bedrijven kan het miljarden waard zijn.
Een datacenter zonder netaansluiting is uiteindelijk weinig meer dan een duur gebouw.

Energie wordt een concurrentiewapen

Daarmee verschuift de AI-race.
De afgelopen jaren draaide bijna alles om wie de beste modellen kon bouwen en wie de meeste GPU’s kon bestellen.
Nu wordt stroom een minstens zo harde beperking.
Een bedrijf kan duizenden chips geleverd krijgen, maar alsnog niet genoeg vermogen hebben om ze allemaal te laten draaien.
Dat maakt landen met betrouwbare en betaalbare energie aantrekkelijker.
Hetzelfde geldt voor regio’s waar nieuwe aansluitingen sneller beschikbaar zijn.
Duitsland probeert daar zijn positie te verdedigen.

Europa loopt op schaal achter

Berlijn ziet die uitbreiding ook als geopolitieke noodzaak.
Wildberger heeft meerdere keren gezegd dat de Verenigde Staten en China op veel grotere schaal opereren.
Europa heeft wel sterke onderzoekers, chipbedrijven en industriële spelers.
Maar zonder voldoende eigen rekenkracht blijft een deel van die positie afhankelijk van Amerikaanse cloudbedrijven en buitenlandse datacenters.
Duitsland wil daarom meer capaciteit op eigen bodem.
Niet alleen voor bedrijven.
Ook overheden en onderzoeksinstellingen moeten toegang krijgen tot krachtige AI-systemen.

Brussel trekt miljarden uit voor AI-gigafactories

De Duitse plannen staan niet op zichzelf.
De Europese Commissie startte op 30 juli een aanbesteding voor maximaal zeven AI-gigafactories.
Daarvoor kan maximaal €10 miljard aan Europese en nationale publieke steun beschikbaar komen.
Brussel verwacht daarmee minstens €20 miljard aan private investeringen los te maken.
Iedere gigafactory moet uiteindelijk op zeer grote schaal AI-modellen kunnen trainen en draaien.
De Commissie spreekt over installaties met meer dan 100.000 geavanceerde AI-processors.
Dat geeft een idee van de schaal.

Gigafactory is meer dan een hal vol GPU’s

Zo’n complex bestaat niet alleen uit chips.
Het vraagt snelle netwerken, software, cloudsystemen en enorme hoeveelheden stroom.
Koeling wordt eveneens steeds moeilijker naarmate racks meer vermogen verbruiken.
Dat maakt de locatiekeuze politiek.
Een regio kan voldoende grond hebben, maar een te zwak elektriciteitsnet.
Een andere regio heeft goedkope stroom, maar lange vergunningstrajecten.
Het bouwen van AI-capaciteit wordt daardoor steeds meer een wedstrijd tussen complete energiesystemen.

Nederland en België voelen dezelfde druk

Dat raakt ook Nederland en België.
Nieuwe datacenters concurreren binnen Europa om dezelfde chips, energiecontracten en technische specialisten.
Voor Nederland speelt bovendien de positie in de chipketen mee.
ASML maakt zelf geen AI-processors.
Het levert machines waarmee chipfabrikanten zeer geavanceerde processors kunnen produceren.
Meer wereldwijde vraag naar AI-chips kan daardoor verder doorwerken dan alleen Nvidia of AMD.
Maar ook hier geldt: meer vraag betekent niet automatisch dat iedere Europese chipspeler even hard profiteert.

AI-agents kunnen het stroomprobleem groter maken

De volgende vraaggolf kan uit AI-agents komen.
Een gewone chatbot verbruikt rekenkracht wanneer iemand een opdracht geeft.
Een agent kan veel langer zelfstandig actief blijven.
Hij kan zoeken, code uitvoeren, software bedienen en daarna opnieuw een model aanroepen.
Eén gebruikersopdracht kan daardoor tientallen of honderden modelstappen veroorzaken.
Dat verandert de economische rekensom.
Niet alleen training vraagt dan veel capaciteit.
Ook het dagelijks draaien van miljoenen agents kan enorme hoeveelheden inference vereisen.

Dat maakt permanente compute belangrijker

Inference is de rekenkracht die nodig is wanneer een getraind AI-model daadwerkelijk antwoorden of acties produceert.
Hoe meer AI in dagelijks werk terechtkomt, hoe groter dat gedeelte wordt.
Een bedrijf kan zijn model één keer trainen.
Maar wanneer miljoenen gebruikers dat model ieder uur aanroepen, blijft de rekening doorlopen.
Daarom bouwen cloudbedrijven niet alleen nieuwe clusters voor training.
Ze hebben ook langdurig capaciteit nodig om bestaande modellen continu beschikbaar te houden.
Duitsland probeert dus niet alleen de AI-vraag van 2026 op te lossen.
Het gokt op een veel grotere vraag in 2030.

Bitcoin concurreert niet rechtstreeks om dezelfde chips

Voor crypto is een onderscheid nodig.
Bitcoin wordt hoofdzakelijk gemined met ASIC-machines.
Dat zijn gespecialiseerde chips die maar voor een beperkt aantal berekeningen zijn ontworpen.
AI gebruikt juist GPU’s en andere accelerators.
Bitcoin-miners en AI-datacenters staan dus niet massaal bij dezelfde leverancier voor exact dezelfde hardware.
De overlap zit ergens anders.

De echte strijd gaat om stroom en locaties

Beide sectoren willen grote hoeveelheden elektriciteit.
Beide zoeken locaties waar honderden megawatts beschikbaar zijn.
En beide hebben belang bij snelle aansluitingen en koeling.
Daarom zijn sommige Bitcoin-miners hun locaties steeds vaker gaan inzetten voor AI-klanten.
Als een megawatt meer oplevert met AI-compute dan met mining, kan een bedrijf simpelweg voor AI kiezen.
Duitslands waarschuwing laat zien waarom zulke stroomrechten steeds waardevoller worden.

Ook crypto-agents hebben goedkope compute nodig

Voor andere delen van crypto is de verbinding nog directer.
AI-agents kunnen bijvoorbeeld zelfstandig gegevens ophalen uit DeFi, prijzen vergelijken of transacties voorbereiden.
Krijgen zulke agents toestemming om een wallet te gebruiken, dan kan het aantal geautomatiseerde financiële handelingen sterk toenemen.
Maar iedere agent blijft modelcapaciteit gebruiken.
Wordt inference duur of schaars, dan worden zulke toepassingen economisch moeilijker.
De prijs van AI-rekenkracht kan daardoor uiteindelijk bepalen welke agentmodellen rendabel zijn.

Het Duitse probleem zit niet alleen bij Nvidia

Dat is de belangrijkste boodschap uit Berlijn.
Meer GPU’s bestellen is niet genoeg.
Europa heeft stroom nodig. Netverbindingen. Datacenters. Koeling. Snellere vergunningen. En bedrijven die miljarden durven vastleggen voordat precies bekend is hoeveel vraag er over vijf jaar bestaat.
Duitsland wil in minder dan vier jaar van ongeveer 3 naar ruim 6 gigawatt.
AI-capaciteit moet nog veel sneller groeien.
Dat is geen klein technologieproject meer.
Het is energiebeleid, industriebeleid en economische macht in één.
De volgende AI-winnaar hoeft daarom niet degene met het slimste model te zijn. Het kan ook degene zijn die simpelweg nog stroom over heeft.

Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.

👀 Bekijk Finst nu

Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.

Ga verder met lezen
loading
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten

Loading