Cash blijft overeind terwijl mobiel betalen verder oprukt
Contant geld verdwijnt niet uit Nederlandse winkels, ook al wint mobiel betalen snel terrein. DNB ziet juist een betaalmarkt waarin cash, pin, digitale euro’s en stablecoins naast elkaar komen te staan.
Volgens De Nederlandsche Bank konden Nederlanders in 2025 bij 96% van de onderzochte winkels, horecazaken en dienstverleners nog met contant geld betalen. Dat percentage bleef ongeveer gelijk aan 2024.
Pin-only blijft klein, maar niet overal
DNB liet onderzoeksbureau Locatus meer dan 5.000 retailers en 1.000 marktkramen bezoeken. Daarbij werd gekeken welke betaalmiddelen zichtbaar werden geaccepteerd.
Bij 21% van de verkooppunten hing een bordje of sticker met betaalinformatie. In 2024 was dat nog 25%.
Ontbreekt zo’n aanduiding, dan mogen klanten volgens DNB ervan uitgaan dat zij met cash én pin kunnen betalen.
Bij 4% van de bezochte verkooppunten stond duidelijk dat alleen pinnen mogelijk was. Dat is iets minder dan de 5% in 2024.
Grote steden lopen voorop met pin-only
Pin-only komt vooral voor bij parkeergarages, bioscopen en apotheken. Opvallend genoeg nam de cashacceptatie bij bioscopen en apotheken juist toe.
Bij parkeergarages ging het de andere kant op. Daar werd contant betalen minder vaak mogelijk.
De regionale verschillen zijn groot. In woonplaatsen met meer dan 175.000 inwoners is ongeveer één op de elf verkooppunten pin-only.
In dorpen met minder dan 5.000 inwoners geldt dat maar voor 1% van de gemeten ondernemers. Op markten blijft pin-only zeldzaam: 15 van de 1.000 bezochte marktkramen accepteerden alleen pin.
Cash blijft noodrem bij pinstoring
DNB liet ook ruim 1.100 ondernemers telefonisch bevragen door Panteia. Daaruit blijkt waarom cash nog steeds blijft liggen.
Van de ondernemers die contant geld accepteren, noemt 59% als reden dat het een wettig betaalmiddel is. Evenveel ondernemers zeggen dat klanten graag met cash willen betalen.
Cash heeft daarnaast een duidelijke rol bij storingen. Volgens DNB vraagt 78% van de ondernemers klanten om contant te betalen wanneer pinnen niet werkt.
Ook houdt 47% bewust extra wisselgeld aan om bij een storing door te kunnen draaien.
Dat maakt contant geld meer dan nostalgie. Het is een terugvaloptie wanneer de digitale betaalroute hapert.
Digitaal betalen wint wel terrein
De brede acceptatie van cash betekent niet dat Nederlanders vaker met cash betalen. Uit het gezamenlijke onderzoek Betalen aan de kassa 2025 van DNB en Betaalvereniging Nederland blijkt het tegenovergestelde.
In 2025 werd 17% van alle kassabetalingen contant afgerekend. Kaartbetalingen stegen naar 83%.
Het totaal aantal kassabetalingen lag met 7,1 miljard iets lager dan in 2024. De totale waarde steeg wel naar €185 miljard.
Traditioneel pinnen, waarbij de pas in de automaat gaat, zakte naar 4% van alle betalingen. Betalen met telefoon of smartwatch steeg van 34% in 2024 naar 39% in 2025.
Ook ouderen betalen vaker digitaal
Zelfs bij 75-plussers schuift het betaalgedrag op. Deze groep gebruikt nog relatief vaak contant geld, maar betaalt steeds vaker met pin.
In 2025 rekenden 75-plussers 74% van hun kassabetalingen met pin af. Een jaar eerder was dat 70%.
Ook onderlinge betalingen aan familie, vrienden of voor informele activiteiten verlopen vaker digitaal. Bij 75-plussers lag het aandeel elektronische onderlinge betalingen in 2025 op 51%.
De betaalmarkt wordt dus niet alleen digitaler door jongeren. Ook oudere groepen bewegen mee.
DNB wil keuze houden
De cijfers passen in DNB’s bredere betaalvisie. In de Payments Strategy 2026-2028 zet de centrale bank keuzevrijheid, weerbaarheid en Europese autonomie voorop.
DNB wil dat cash beschikbaar blijft voor wie het nodig heeft of wil gebruiken. Tegelijk kijkt de centrale bank naar nieuwe vormen van digitaal geld.
Daarbij noemt DNB onder meer de digitale euro, tokenized bank deposits, wholesale central bank digital currency en stablecoins. Tokenized bank deposits zijn digitale versies van banktegoeden, uitgegeven door banken.
Voor crypto is vooral die combinatie interessant. Digitaal betalen groeit, maar DNB ziet fysieke betaalbaarheid en terugvalopties nog steeds als maatschappelijk nodig.
Geen simpele strijd tussen cash en digitaal
De Nederlandse betaalmarkt beweegt niet naar één winnaar. Pin, mobiel betalen, cash, digitale euro’s en gereguleerde euro-stablecoins kunnen verschillende rollen krijgen.
Voor consumenten draait het uiteindelijk om een simpele vraag. Kun je veilig betalen, ook als één schakel uitvalt?
Daar ligt de echte les uit de DNB-cijfers. Nederland betaalt steeds vaker digitaal, maar het systeem vertrouwt nog altijd op cash als de digitale deur even dichtgaat.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
