717 Solana-validators zijn geen 717 onafhankelijke partijen
Solana telde in het derde kwartaal ongeveer 717 actieve validatoridentiteiten. Dat zijn volgens Fidelity nadrukkelijk geen 717 onafhankelijke partijen die ieder afzonderlijk het netwerk beveiligen.
Eén beheerder kan meerdere validatoraccounts controleren. Losse beheerders kunnen bovendien dezelfde hostingpartij, netwerkprovider of software gebruiken. Het nieuwe Fidelity-rapport waarschuwt daarom dat het ruwe validatoraantal vooral deelname meet, niet de werkelijke verdeling van controle.
Een validatoridentiteit is geen bedrijf
Validators verwerken transacties en stemmen mee over welke geschiedenis van de blockchain geldig wordt.
Solana legt op zijn validatorpagina uit dat iedere node stemmen naar een eigen vote account stuurt. SOL-houders kunnen hun stake aan zo'n validator delegeren.
Die stemmen wegen niet allemaal even zwaar.
Hoe meer actieve stake achter een validator zit, hoe groter zijn gewicht in het consensusproces. Alleen 717 accounts tellen zegt daarom weinig over hoeveel invloed ieder account heeft.
Fidelity ziet ongeveer twintig identiteiten boven kritieke grens
Die verdeling wordt zichtbaar zodra Fidelity naar stake kijkt.
Ongeveer twintig validatoridentiteiten vertegenwoordigden in Q3 samen meer dan een derde van de actieve stake. Fidelity noemt dat de stake-based superminority.
Die grens heeft een specifieke betekenis.
Solana heeft voor definitieve bevestiging meer dan twee derde van de stake nodig. Een gecoördineerde groep boven een derde kan daardoor verhinderen dat de rest die vereiste meerderheid bereikt.
Dat kan finaliteit stilzetten en censuur mogelijk maken.
Het betekent niet dat zo'n groep automatisch crypto uit wallets kan pakken of al definitief bevestigde transacties kan herschrijven. Fidelity maakt die grens expliciet.
Meerdere validators kunnen bij dezelfde beheerder horen
Ook die twintig accounts zijn niet noodzakelijk twintig organisaties.
Fidelity noemt Figment als voorbeeld. Die partij beheert volgens het rapport twee van de vijf grootste validators binnen de onderzochte groep.
Kraken en Coinbase beheren eveneens meerdere validatoridentiteiten met aanzienlijke stake.
Dat betekent niet dat deze bedrijven gezamenlijk handelen.
Het punt is meetkundig: wanneer meerdere vote accounts bij dezelfde beheerder horen, geeft tellen per account een andere verdeling dan tellen per organisatie.
Fidelity merkt tegelijk op dat grote professionele beheerders economisch belang hebben bij een goed werkend Solana-netwerk.
Het getal twintig is niet nieuw
De concentratie rond deze grens verscheen al eerder.
De Solana Foundation rapporteerde in juni 2025 een Nakamoto-coëfficiënt van twintig, gebaseerd op een momentopname uit april van dat jaar. De maat stond voor het kleinste aantal validatornodes dat samen minstens 33,4% van het stemgewicht vertegenwoordigde.
Het nieuwe Fidelity-rapport bewijst dus niet dat er plotseling een groep van twintig is ontstaan.
Het voegt vooral andere afhankelijkheden toe aan dezelfde vraag.
Wie alleen de stakeverdeling bekijkt, kan namelijk nog steeds missen dat verschillende validators dezelfde technische partijen nodig hebben.
Eén storing haalde ongeveer 90 validators tegelijk offline
Een incident uit augustus maakt dat risico concreet.
Een routingstoring bij een grote operator haalde volgens Fidelity ongeveer 90 validators gedurende 33 minuten offline.
Het getroffen stake-aandeel bleef ongeveer 4,5 procentpunt onder de grens van een derde. Daardoor bleef het netwerk transacties definitief bevestigen.
Solana bleef dus draaien.
Maar juist dat incident toont waarom negentig aparte validatoridentiteiten niet automatisch negentig onafhankelijke technische routes betekenen.
Wanneer veel nodes dezelfde netwerkvoorziening gebruiken, kan één storing meerdere deelnemers tegelijk raken.
Amsterdam verschijnt opvallend in de hostingdata
Fidelity kijkt daarom ook naar geografische spreiding.
Ongeveer 59% van de actieve stake bevond zich volgens de Q3-schatting in Duitsland, Nederland en de Verenigde Staten.
Frankfurt en Amsterdam waren samen goed voor ongeveer 40% van de stake. Fidelity waarschuwt zelf dat deze cijfers op IP-geolocatie zijn gebaseerd en dus niet volledig exact hoeven te zijn.
Voor Nederland is dat een opvallend datapunt.
Het betekent niet dat Nederlandse bedrijven 40% van Solana beheersen. De meting zegt waar systemen via IP-data lijken te draaien, niet wie juridisch eigenaar is van de validators.
Toch maakt het duidelijk waarom fysieke en netwerkmatige spreiding naast het aantal accounts telt.
Een hostingpartij zat boven eigen streefgrens
Ook bij netwerkproviders ziet Fidelity concentratie.
De Solana Foundation hanteert binnen zijn delegatieprogramma een grens van minder dan 25% per ASN, grofweg een afzonderlijk netwerk onder één beheerder.
Een snapshot uit oktober 2026 plaatste TerraSwitch volgens Fidelity rond 29% van de netwerkstake.
Dat ligt boven de grens die het programma zelf nastreeft.
Zo'n percentage zegt opnieuw niet dat één partij die stake bezit.
Validators kunnen bij dezelfde dienstverlener draaien terwijl de stake van veel verschillende houders komt. Het risico zit hier in gelijktijdige uitval.
Software kan eveneens dezelfde zwakke plek delen
Ook meerdere softwareproducten betekenen niet automatisch volledig onafhankelijke code.
Agave vormt de belangrijkste basisclient van Solana. Jito-Solana bouwde daar historisch op voort.
Wanneer twee clients grote stukken van dezelfde onderliggende code delen, kan één softwarefout beide raken.
Fidelity ziet Firedancer daarom als een belangrijke stap. Die client is vanuit een afzonderlijke C++-codebasis ontwikkeld en verlaagt daarmee de kans dat één fout in Agave-afgeleide code alle validators tegelijk raakt.
Die nuance geldt breder voor decentralisatie.
Verschillende namen in een dashboard zijn pas echt waardevol wanneer daar ook verschillende technische afhankelijkheden achter zitten.
Validatoraantal uit 2025 laat zich niet zomaar vergelijken
De Solana Foundation meldde in april 2025 nog 1.295 consensusvalidators. Fidelity komt voor Q3 2026 op ongeveer 717 actieve validatoridentiteiten.
Die twee momentopnames nodigen uit tot de conclusie dat het aantal bijna is gehalveerd.
Daar moet voorzichtig mee worden omgegaan.
De bronnen gebruiken hun eigen meetmomenten en Fidelity beschrijft expliciet vote accounts als validatoridentiteiten. Een zuivere tijdreeks vereist dezelfde definitie en meetmethode over beide periodes.
Het opvallendere signaal is dat het ruwe aantal sowieso niet genoeg is om netwerkcontrole te beoordelen.
Betrouwbaarheid verbeterde wel sterk
Fidelity presenteert het onderzoek niet als een verhaal waarin alles achteruitgaat.
Het netwerk heeft volgens het rapport meer dan twee jaar geen grote mainnetstoring gehad. De Solana Foundation rapporteerde in september eveneens 100% netwerkbeschikbaarheid sinds februari 2024.
Ook de storing waarbij bijna 29% van de stake tijdelijk offline ging, stopte de productie van blocks niet.
Dat is een belangrijk tegenwicht.
Een netwerk kan technische afhankelijkheden hebben en tegelijk aantoonbaar beter tegen storingen bestand zijn geworden.
Decentralisatie heeft meer dan één teller nodig
Daarmee legt Fidelity vooral bloot hoe makkelijk één getal te veel gewicht krijgt.
717 validatoridentiteiten zeggen hoeveel actieve vote accounts er zijn.
De stakeverdeling zegt hoeveel invloed die accounts hebben.
De eigendomsstructuur zegt hoeveel onafhankelijke beheerders daar werkelijk achter zitten.
Hosting, netwerkproviders en software bepalen vervolgens hoeveel van die deelnemers door dezelfde fout tegelijk geraakt kunnen worden.
Ook vergelijkingen met Ethereum of Bitcoin vragen daarom voorzichtigheid. Fidelity waarschuwt dat verschillende netwerken andere soorten validators, stakingpools of miningpools tellen en verschillende kritieke grenzen gebruiken. FCatalyst
Het getal 717 is dus niet waardeloos.
Het beantwoordt alleen een smallere vraag dan “hoe gedecentraliseerd is Solana?”
Voor die laatste vraag moet je achter de accounts kijken: naar stake, beheerders, software en de partijen waarvan meerdere validators tegelijk afhankelijk zijn.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
