Nederland en Duitsland geven AI €40 miljoen om chips te ontwerpen
€40 miljoen moet een van de traagste processen in de AI-sector radicaal versnellen. Nederland en Duitsland starten een programma waarin AI-systemen grotendeels zelf nieuwe, energiezuinige chips moeten ontwerpen.
NADI en het Duitse SPRIND willen ontwikkelingstijden terugbrengen van jaren naar weken. De ambitie gaat verder dan AI als hulpmiddel: autonome agents moeten zelfstandig ontwerpkeuzes maken, code genereren en fouten opsporen.
AI moet zelf chipontwerper worden
Het programma heet de AI-Native Chip Design Challenge.
De formulering van SPRIND laat weinig ruimte voor twijfel over de inzet.
Van architecture search tot RTL-generatie en verificatie moeten AI-systemen het ontwerpproces grotendeels zelfstandig sturen. Reinforcement learning en autonome agents moeten complexe technische afwegingen kunnen maken.
SPRIND vat het zelf nog scherper samen:
AI moet niet alleen helpen bij het ontwerp. Het programma wil dat AI feitelijk de chipontwerper wordt.
Daarmee gaat de challenge verder dan bestaande software die ingenieurs ondersteunt bij afzonderlijke stappen.
Van jaren werk naar enkele weken
Een moderne chip ontwerpen kan jaren duren.
Eerst wordt bepaald welke architectuur nodig is. Daarna volgen onder meer logisch ontwerp, simulatie, verificatie en voorbereiding op productie.
AI verandert veel sneller.
Nieuwe modellen en softwaremethodes kunnen binnen maanden of zelfs weken verschuiven, terwijl hardware nog gebaseerd kan zijn op eisen van jaren eerder.
SPRIND en NADI willen dat verschil kleiner maken.
Hun doel is productierijpe AI-chipontwerpen in weken in plaats van jaren.
Dat is voorlopig een doelstelling, geen bewezen resultaat.
De komende twintig maanden moeten aantonen hoeveel van die versnelling technisch haalbaar is.
RTL-generatie is een van de zwaarste stappen
Een belangrijk onderdeel wordt automatische RTL-generatie.
RTL staat voor Register Transfer Level.
Het beschrijft hoe data tussen registers en digitale logica in een chip beweegt. Vanuit die beschrijving kunnen later fysieke schakelingen worden opgebouwd.
AI moet volgens de challenge niet alleen RTL-code schrijven, maar ook helpen controleren of het ontwerp correct werkt.
Juist verificatie kost traditioneel veel tijd.
Een fout die pas laat wordt ontdekt, kan een chipproductie extreem duur maken.
Energie per berekening telt zwaar mee
Het programma zoekt niet simpelweg de snelste chip.
SPRIND vraagt om ontwerpen die nieuwe niveaus halen voor rekenkracht, energie-efficiëntie en schaalbaarheid. De chips moeten onder meer bruikbaar zijn voor AI-training en inference.
Inference is het daadwerkelijke draaien van een getraind AI-model.
Daar ligt een steeds grotere energievraag.
Een accelerator die meer berekeningen binnen hetzelfde stroomverbruik uitvoert, kan datacenters helpen meer AI-capaciteit uit een bestaande aansluiting te halen.
Dat maakt energiegebruik net zo goed een ontwerpprobleem als pure snelheid.
Zeven teams moeten eerste acht maanden doorstaan
De challenge duurt in totaal twintig maanden en bestaat uit twee fases.
Volgens de aangekondigde opzet worden eerst zeven teams geselecteerd.
Fase één duurt acht maanden. De officiële challengepagina noemt daarvoor maximaal €2,6 miljoen per team.
Daarna moeten drie teams overblijven.
Zij gaan twaalf maanden verder en kunnen ieder nog maximaal €7 miljoen krijgen.
Een team dat beide rondes volledig doorloopt, kan volgens SPRIND dus tot €9,6 miljoen ontvangen.
Officiële pagina's spreken elkaar op één punt tegen
Opvallend is dat de website van SPRIND momenteel niet overal hetzelfde bedrag vermeldt.
De centrale challengepagina noemt maximaal €2,6 miljoen voor de eerste fase.
Het online aanmeldformulier toont bij de kostenraming voor diezelfde eerste fase momenteel echter “max €1,6 Mio.”.
Dat verschil is niet uitgelegd.
De gepubliceerde programmaopzet en het aangekondigde totaalbudget sluiten aan bij de €2,6 miljoen uit de hoofdpagina.
Teams die zich aanmelden doen er daarom goed aan het definitieve contractbedrag rechtstreeks bij SPRIND of NADI te controleren.
Bijna €40 miljoen direct naar teams
Met zeven keer maximaal €2,6 miljoen en daarna drie keer maximaal €7 miljoen komt de maximale directe financiering voor de geselecteerde teams uit op €39,2 miljoen.
Het programma wordt als een challenge van €40 miljoen gepresenteerd.
SPRIND gebruikt daarbij individuele contracten die zijn gebaseerd op de kostenraming van elk team. Niet ieder team hoeft dus automatisch het maximale bedrag te ontvangen.
Na de tweede fase kan bovendien nog veel meer geld volgen.
Daarna kan productie tientallen miljoenen kosten
Een goed chipontwerp op een scherm is nog geen fysieke chip.
Na het ontwerp moet een tape-out plaatsvinden: het ontwerp wordt definitief klaargemaakt voor productie bij een chipfabriek.
Dat kan zeer duur zijn.
SPRIND en NADI zeggen voor de beste projecten na fase twee te mikken op aanvullende financiering van tientallen miljoenen euro's om die stap mogelijk te maken.
De details daarvan zijn nog niet vastgesteld.
Die mogelijke vervolgfinanciering valt dus niet onder de huidige €40 miljoen.
Programma bouwt geen eigen chipfabriek
Daarmee komt een belangrijk onderscheid naar voren.
Nederland en Duitsland bouwen met deze challenge geen nieuwe fabriek voor AI-chips.
Ze financieren chipdesign.
De inschrijving vraagt teams zelfs expliciet uit te leggen hoe hun ontwerpen uiteindelijk compatibel worden met bestaande foundries zoals TSMC, Intel Foundry en GlobalFoundries.
De productie kan dus nog steeds bij bestaande chipfabrikanten plaatsvinden.
Het doel is vooral dat veel meer intellectueel eigendom en ontwerpcapaciteit in Europa ontstaat.
ASML is belangrijk, maar niet de ontvanger
Nederland heeft daarbij een bijzondere positie door zijn sterke halfgeleidersector.
ASML levert machines waarmee de meest geavanceerde chips kunnen worden geproduceerd.
Maar ASML ontwerpt niet simpelweg de AI-processors waarvoor deze challenge bedoeld is.
Het programma probeert juist een ander deel van de keten te versterken: ontwerpen die uiteindelijk met bestaande productieprocessen gemaakt kunnen worden.
ASML is bovendien niet aangekondigd als uitvoerder van deze €40 miljoen-challenge.
Dat voorkomt dat de Nederlandse lithografiesector en AI-chipdesign op één hoop worden gegooid.
Europa wil minder afhankelijk zijn van buitenlandse ontwerpen
De politieke inzet ligt breder.
De inschrijving vraagt teams expliciet hoe hun ontwerp de Europese technologische zelfstandigheid versterkt en welke afhankelijkheden van niet-Europese tools, kennis en partijen overblijven.
Daar zit een lastige realiteit achter.
Veel leidende AI-processors worden ontworpen door Amerikaanse bedrijven.
Belangrijke productie vindt in Azië plaats.
Ook een Europees ontworpen chip zal daarom niet automatisch volledig Europees zijn.
SPRIND en NADI lijken daar rekening mee te houden: deelnemers moeten juist aangeven welke buitenlandse schakels nog nodig blijven.
NADI krijgt zelf €500 miljoen
Voor Nederland is dit direct een van de eerste grote programma's van NADI.
Het kabinet maakte op Prinsjesdag bekend €500 miljoen voor het Nationaal Agentschap voor Disruptieve Innovatie beschikbaar te stellen. Het agentschap moet technologieprojecten ondersteunen die moeilijk via normale financieringsroutes van de grond komen. (Rijksoverheid)
De AI-chipchallenge is een samenwerking met het Duitse SPRIND.
Dat agentschap werkt al langer met competities waarbij meerdere teams eerst tegelijk geld krijgen en later alleen de sterkste projecten doorgaan.
AI ontwerpt straks hardware voor nieuwe AI
Daarmee ontstaat een opmerkelijke feedbacklus.
De huidige generatie AI draait op gespecialiseerde chips.
Diezelfde AI moet nu helpen bepalen hoe de volgende generatie chips wordt gebouwd.
Wordt dat proces werkelijk veel sneller, dan kunnen chipontwerpen zich sneller aanpassen aan veranderende AI-modellen.
Een accelerator hoeft dan minder snel achter te lopen op de software waarvoor hij bedoeld was.
Dat is een veel grotere belofte dan alleen sneller RTL-code schrijven.
Menselijke ingenieurs verdwijnen daarmee niet
De term “AI wordt chipdesigner” moet alleen niet worden gelezen alsof zeven teams straks zonder menselijke ingenieurs een knop indrukken.
De challenge vraagt juist om teams met technische kennis, ontwerpvaardigheden en een plan voor productie.
AI moet grote stukken van het proces zelfstandig uitvoeren.
Mensen bepalen nog steeds doelen, controleren resultaten, kiezen productietechniek en dragen verantwoordelijkheid voor wat uiteindelijk naar een foundry wordt gestuurd.
De echte test is dus hoeveel menselijke ontwerpcycli software kan overslaan zonder dat fouten of productierisico's toenemen.
Aanmelden kan tot 30 november
Teams kunnen zich aanmelden tot 30 november 2026 om 11.00 uur CET.
SPRIND plant daarnaast webinars op 9 oktober en 17 november.
De aanvraag vraagt niet alleen om een AI-model.
Teams moeten een volledige route beschrijven van ontwerpsoftware tot chiparchitectuur, productiecompatibiliteit en uiteindelijk een commerciële toepassing.
Dat maakt de lat hoog.
Crypto raakt dit vooral via rekenkosten
Voor CryptoBenelux-lezers zit de relevantie vooral bij de prijs van rekenkracht.
AI-projecten, gedecentraliseerde computemarkten en andere zware softwaretoepassingen worden uiteindelijk beperkt door beschikbare chips, elektriciteit en kosten per berekening.
Een processor die dezelfde AI-taak met minder energie uitvoert, verandert die rekensom.
Dat betekent niet dat een Europees chipprogramma automatisch waarde creëert voor AI-tokens of decentralized-computeprojecten.
Het kan wel de hardware-economie veranderen waar zulke projecten bovenop bouwen.
€40 miljoen koopt nog geen Europese Nvidia
Ook daar hoort een rem bij.
Een challenge van €40 miljoen is groot genoeg om nieuwe ontwerpen serieus te testen.
Het bedrag is klein tegenover de miljarden die wereldwijd naar chipontwikkeling en AI-hardware gaan.
Het programma hoeft daarom niet direct een Europese concurrent van Nvidia op te leveren om resultaat te hebben.
De eerste test is veel concreter.
Kunnen zeven teams aantonen dat autonome AI daadwerkelijk maanden of jaren uit het chipontwerp kan snijden?
Als dat lukt, ontstaat iets opvallends: de hardware die AI sneller moet maken, wordt dan zelf steeds meer door AI ontworpen.
Stop met te veel betalen voor je crypto. Bij de Amsterdamse exchange Finst handel je tegen de laagste tarieven van Nederland, zonder verborgen kosten.
👀 Bekijk Finst nu ›Let op: Beleggen in crypto brengt risico’s met zich mee. Handel alleen met geld dat u kunt missen.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Populair Nieuws
Loading
