FBI slaat alarm: crypto blijft enorme schadepost bij ouderen

De FBI waarschuwt opnieuw voor fraude tegen ouderen, met crypto als een van de grootste schadeposten. Amerikanen van 60 jaar en ouder verloren in 2025 meer dan 7,7 miljard dollar aan internetfraude, waarvan 4,3 miljard dollar bij zaken waarin cryptocurrency een rol speelde.

De waarschuwing verscheen rond National Senior Fraud Awareness Day. Volgens het Internet Crime Complaint Center, beter bekend als IC3, dienden 60-plussers vorig jaar meer dan 201.000 klachten in. De verliezen stegen met 59 procent ten opzichte van 2024.

Voor crypto zijn de cijfers extra scherp. De FBI meldt dat fraudezaken met cryptocurrency als element meer dan 42.000 oudere slachtoffers troffen en 4,3 miljard dollar aan verliezen veroorzaakten.

In de bredere IC3-data gaat het om 44.555 cryptogerelateerde klachten van 60-plussers en ongeveer 4,4 miljard dollar aan schade. Daarmee droeg deze leeftijdsgroep de grootste financiële last binnen cryptogerelateerde internetfraude.

Dat maakt crypto voor oplichters geen technisch randmiddel meer. Het is een volwaardige betaalroute geworden binnen investeringsfraude, nephelpdesks, impersonation scams en andere vormen van financiële misleiding.

De FBI benadrukt dat investeringsfraude in 2025 de grootste verliespost onder senioren bleef, met meer dan 3,5 miljard dollar aan gemelde schade. Phishing en spoofing leverden juist de meeste klachten op, met meer dan 48.000 meldingen onder oudere slachtoffers.

De werkwijze is vaak herkenbaar. Slachtoffers worden benaderd via telefoon, sms, e-mail, social media, datingapps of berichtenplatformen.

Daarna bouwen oplichters druk op. Ze doen zich voor als overheid, bank, politie, helpdesk, investeringsadviseur of familielid in nood. Vaak wordt gezegd dat het slachtoffer snel moet handelen, niets met familie mag bespreken en geld moet “veiligstellen”.

De FBI noemt een zaak waarin een Amerikaanse vrouw in de zeventig meer dan 500.000 dollar verloor via contant geld, bankoverschrijvingen en giftcards. Oplichters deden zich voor als overheidsfunctionarissen en maakten haar wijs dat haar geld naar een “federal locker” of “government vault” moest worden verplaatst.

Dat patroon komt ook buiten de VS voor. De details verschillen, maar de kern is hetzelfde: angst, urgentie en isolatie.

Wie onder druk wordt gezet om geld over te maken via crypto, giftcards, contant geld of een buitenlandse rekening, moet direct stoppen en iemand anders inschakelen.

Het IC3-rapport beschrijft cryptocurrency investment fraud als langdurige scams waarbij slachtoffers psychologisch worden gemanipuleerd en naar nepbeleggingsplatforms worden geleid. Vaak begint het contact via social media, advertenties, datingapps of berichtenplatformen.

Slachtoffers krijgen vervolgens nepwinsten te zien. Soms worden ze zelfs aangemoedigd om grotere bedragen te investeren met leningen of extra stortingen.

Wanneer ze geld willen opnemen, verschijnen er nieuwe kosten, belastingen of verificatiebetalingen. Daarna verdwijnen de oplichters met het geld.

Volgens IC3 was cryptocurrency investment fraud in 2025 de grootste financiële verliescategorie voor Amerikanen, met 7,2 miljard dollar aan gerapporteerde verliezen.

Daarmee is crypto niet alleen een beleggingsonderwerp, maar ook een belangrijk instrument in moderne fraude.

De FBI is duidelijk over herstel. Snel melden kan soms helpen, maar geld terugkrijgen is moeilijk, zeker als de fraude vanuit het buitenland wordt uitgevoerd.

Ron Miller van de FBI zegt dat geld bij internationale scams meestal al weg is tegen de tijd dat slachtoffers hulp zoeken.

Dat betekent niet dat melden zinloos is. Integendeel. Snelle melding kan helpen bij het volgen van geldstromen, het waarschuwen van exchanges of het voorkomen dat anderen slachtoffer worden.

Maar slachtoffers moeten niet rekenen op makkelijke recovery.

De FBI waarschuwt ook voor recovery scams. Daarbij doen nieuwe oplichters alsof ze gestolen crypto kunnen terughalen, vaak tegen vooruitbetaling. IC3 waarschuwt expliciet voor zulke diensten, zeker wanneer vooraf geld wordt gevraagd.

De FBI adviseert cryptoslachtoffers om zoveel mogelijk transactiedetails te bewaren. Denk aan walletadressen, bedragen, gebruikte cryptomunten, transactiehashes en datum en tijd van transacties.

Ook andere informatie is belangrijk: hoe het contact begon, welke platforms zijn gebruikt, welke websites of domeinen zijn genoemd, telefoonnummers, e-mailadressen, chatgesprekken en screenshots.

Voor Nederlandse en Belgische slachtoffers geldt dezelfde praktische les. Bel direct de bank of exchange, verzamel bewijs en doe aangifte. Hoe sneller de geldstroom wordt vastgelegd, hoe groter de kans dat een platform, walletdienst of opsporingsdienst nog iets kan signaleren.

Bij oudere slachtoffers is het ook verstandig om familie, bewindvoerder of een vertrouwde derde direct te betrekken. Oplichters proberen slachtoffers juist alleen te houden.

Er zijn duidelijke rode vlaggen.

Iemand vraagt om geheimhouding. Iemand zegt dat je geld in gevaar is en snel moet worden verplaatst. Iemand beweert van een overheidsdienst, bank of politie te zijn, maar wil geld via crypto, giftcards of een onbekende rekening. Iemand belooft gegarandeerde winsten met crypto. Of iemand zegt dat je eerst belasting, kosten of verificatiegeld moet betalen om je investering op te nemen.

Dat zijn allemaal alarmsignalen.

De FBI adviseert om ongevraagde communicatie te negeren, vooral telefoontjes van onbekende nummers. Hoe langer oplichters met slachtoffers praten, hoe groter de kans dat zij succesvol worden.

De cijfers komen uit de Verenigde Staten, maar de methode is internationaal. Nederlandse en Belgische slachtoffers krijgen dezelfde soorten berichten, telefoontjes en nepplatforms te zien.

Crypto maakt zulke fraude extra gevaarlijk omdat transacties snel, grensoverschrijdend en moeilijk terug te draaien zijn. Tegelijk zijn blockchaintransacties zichtbaar, waardoor goede documentatie soms helpt bij opsporing.

Voor exchanges, banken en walletdiensten ligt hier ook een duidelijke opdracht. Zij moeten verdachte patronen sneller herkennen, vooral wanneer oudere klanten plots grote bedragen willen overmaken of crypto willen versturen naar onbekende wallets.

Dit is geen klassiek koersverhaal, maar het is wel belangrijk marktverhaal.

Crypto kan alleen breder groeien als gebruikers beter beschermd worden tegen misleiding. Zeker bij ouderen, die vaak meer spaargeld hebben en kwetsbaarder kunnen zijn voor druk, isolatie en impersonation scams.

De FBI-cijfers maken duidelijk dat de schade enorm is. Meer dan 7,7 miljard dollar verlies bij 60-plussers, waarvan 4,3 miljard dollar bij zaken met crypto.

Voor de cryptosector is dat een ongemakkelijke maar noodzakelijke waarschuwing.

Adoptie gaat niet alleen over apps, ETF’s en wallets. Het gaat ook over voorlichting, waarschuwingen, transactiemonitoring en de vraag hoe snel geldstromen kunnen worden gestopt wanneer oplichters toeslaan.