Ethereum heeft zijn oude kostenprobleem bijna kapotgeschaald. Transacties op de basislaag zijn weer goedkoop, maar precies daardoor komt een pijnlijke vraag terug: waar blijft de waarde voor
ETH?
Jarenlang was het verwijt simpel.
Ethereum was te duur. Een swap kon tientallen dollars kosten en kleine gebruikers werden naar goedkopere chains geduwd.
Dat beeld is verouderd. Volgens
Ethereum.org stond standaardgas begin mei 2026 rond 0,15 gwei. Bij 0,5 gwei kostte een gewone ETH-transfer in het rekenvoorbeeld ongeveer $0,025.
Een ERC-20-overdracht kwam uit rond $0,076. Een swap zat rond $0,21.
Voor gebruikers is dat winst. Voor ETH-houders is het verhaal minder schoon.
Ethereum heeft technisch geleverd
De daling komt niet door één rustige marktweek. Dit is het resultaat van jaren schaalwerk.
Dencun introduceerde in maart 2024 blobs. Dat is aparte, goedkope dataruimte waarmee rollups hun transactiedata op Ethereum kunnen plaatsen zonder te vechten met normale mainnettransacties.
Pectra ging op 7 mei 2025 live en verdubbelde volgens de
Ethereum Foundation de blobdoorvoer van 3 naar 6 target blobs per block, met een maximum van 9.
Daarna kwam Fusaka. Ethereum.org beschrijft PeerDAS als de grote capaciteitsstap: validators kunnen blobdata steekproefsgewijs controleren, in plaats van alles volledig te downloaden.
Ook de gaslimiet ging omhoog. Ethereum.org noemt de stap van 30 miljoen naar 60 miljoen gas in 2025.
Het resultaat is duidelijk. Rollups dragen ongeveer 95% van de transacties binnen het bredere Ethereum-ecosysteem. De basislaag zit meestal ruim onder haar maximum.
Ethereum heeft dus gedaan wat het moest doen. Meer ruimte. Lagere kosten. Minder paniek bij elk druk handelsuur.
Lage fees halen druk van de ETH-burn
Hier wordt het ongemakkelijk.
Sinds EIP-1559 wordt de base fee van normale transacties vernietigd. Die ETH gaat niet naar een validator. Die verdwijnt uit circulatie.
Ethereum.org legt het simpel uit: de ETH-voorraad wordt bepaald door twee krachten, uitgifte en burn. Uitgifte hangt samen met
staking. Burn hangt vooral samen met vraag naar blockspace.
Als fees hoog zijn, kan veel ETH worden verbrand. Als fees laag zijn, verdwijnt per transactie weinig ETH.
Dat betekent dat meer gebruik niet automatisch minder ETH oplevert. Het volume moet hard genoeg stijgen om de lagere fee per handeling te compenseren.
Daar breekt het oude, makkelijke verhaal.
Meer transacties, meer burn, schaarser ETH. Dat werkte beter toen blockspace duur was.
Nu wordt Ethereum goedkoper. Dan moet ETH zijn waarde uit méér halen dan alleen verbrande gasfees.
Layer 2’s zijn niet waardeloos voor ETH
De verhuizing naar Layer 2 betekent niet dat ETH buitenspel staat.
Rollups gebruiken Ethereum voor data, afwikkeling en veiligheid. Zij betalen blob fees om gegevens op de basislaag te publiceren. Die blob fees kunnen ook worden verbrand.
Als rollups massaal groeien en blobruimte schaars wordt, kan dat alsnog vraag naar ETH-burn creëren.
Maar dat is geen gegeven. Ethereum vergroot die blobcapaciteit juist om kosten laag te houden.
Goed voor gebruikers. Lastiger voor het directe waardemodel.
Veel waarde ontstaat bovendien hoger in de stack. Layer 2’s verdienen aan sequencing. Wallets controleren de ingang tot gebruikers. Apps pakken fees op swaps, leningen, betalingen en abonnementen.
Ethereum levert de eindlaag. Dat is machtig. Maar de eindlaag vangt niet automatisch alle marge.
ETH is meer dan gas
ETH heeft nog altijd meerdere rollen.
Het wordt gebruikt voor
staking, waarbij validators ETH vastzetten om het netwerk te beveiligen. Slecht gedrag kan worden bestraft met verlies van inzet.
ETH wordt ook gebruikt als onderpand in DeFi, als rekeneenheid in apps en als reserve-asset binnen delen van het ecosysteem.
Die functies kunnen belangrijker worden als Ethereum groeit als afwikkelingslaag voor
stablecoins, tokenized assets en financiële apps.
Maar dat is een ander verhaal dan vroeger.
De nieuwe ETH-these draait minder om dure transacties. Hij draait meer om onderpand, veiligheid, settlement en de rol van ETH als liquide basismunt in een groot financieel netwerk.
Dat is sterker dan alleen gas. Maar ook moeilijker te bewijzen.
Goedkoop is nodig, maar niet genoeg
Een dure Ethereum was geen goed waardemodel. Het was een gebruiksrem.
Transacties van tientallen dollars joegen gebruikers weg. Kleine betalingen, games, wallets en frequente DeFi-handel werden onlogisch.
Goedkope blockspace is dus nodig voor brede adoptie. Maar nodig is niet hetzelfde als genoeg.
Een restaurant kan volle tafels hebben en toch weinig marge draaien. Ethereum kan veel activiteit verwerken en toch weinig directe burn produceren.
Daarom worden andere cijfers belangrijker:
hoeveel ETH wordt netto uitgegeven of verbrand;hoe vol de blobmarkt zit;hoeveel waarde op Layer 1 wordt afgewikkeld;hoeveel ETH als onderpand wordt gebruikt;hoeveel vraag naar staking blijft bestaan.
Dat zijn de nieuwe meetpunten. Niet alleen transactietellers.
Glamsterdam maakt de vraag nog scherper
De volgende grote upgrade,
Glamsterdam, moet Ethereum nog meer capaciteit geven.
Ethereum.org noemt onder meer enshrined proposer-builder separation, Block-Level Access Lists en lagere intrinsieke gaskosten voor eenvoudige ETH-transacties.
De upgrade moet de basislaag voorbereiden op hogere gaslimieten en parallelere verwerking. Dat kan gewone betalingen goedkoper maken.
Technisch klinkt dat logisch. Economisch wordt de vraag juist scherper.
Als capaciteit sneller groeit dan vraag, blijven fees laag en burn zwak. Als die capaciteit nieuwe apps, gebruikers en waarde aantrekt, kan het totale gebruik de lagere marge alsnog goedmaken.
Glamsterdam is dus geen simpele winst voor ETH. Het vergroot vooral de bandbreedte.
Daarna moet de markt bewijzen hoeveel waarde bij de munt blijft hangen.
De oude kritiek verdwijnt, de nieuwe begint
Ethereum heeft een belangrijk tegenargument weggewerkt. Het netwerk is niet meer automatisch te duur voor normaal gebruik.
Dat is goed voor ontwikkelaars. Goed voor kleine gebruikers. Goed voor apps die bij hoge gasprijzen niet konden draaien.
Maar voor ETH als belegbaar activum begint een zwaardere discussie.
Goedkope transacties maken Ethereum bruikbaarder. Ze maken ETH niet automatisch schaarser.
De markt moet nu beslissen welk waardemodel zwaarder weegt. Minder burn door lage fees, of meer vraag door groter gebruik, staking, onderpand en settlement.
Ethereum is bijna spotgoedkoop geworden. Nu moet ETH bewijzen dat goedkoop gebruik ook dure waarde kan dragen.